Reklama
Reklama

blog_1_600x150


Czym jest swoboda umów zobowiązaniowych? Czy zawsze możemy podpisać taką umowę, jaką chcemy?


 

Zobowiązanie polega na tym, że wierzyciel może żądać od dłużnika świadczenia, a dłużnik powinien świadczenie spełnić. Chodzi tu o pewną relację między podmiotami, stosunek prawny, który nakazuje jednemu podmiotowi określone zachowanie w stosunku do osoby czy też spraw innego podmiotu.

Art. 3531 Kodeksu Cywilnego stanowi, że strony mogą ułożyć stosunek prawny według swojego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego. Oznacza to, że strony mają swobodę co do treści umowy jaką chcą się związać, jej formy oraz co do tego, czy w ogóle chcą się wiązać umową i z kim.

Określając więc obowiązki świadczeń, strony mogą skonstruować umowę nazwaną przez kodeks cywilny, np. umowę sprzedaży lub też umowę, której kodeks nie wymienia ale będzie ona nosiła znamiona pewnych umów nazwanych. To strony mogą decydować, jaką umowę podpiszą i jak będzie wyglądał stosunek zobowiązaniowy, jaki w wyniku podpisania tej umowy między nimi powstanie. Innymi słowy: jakie świadczenie będzie miało być wykonane i na jakich warunkach.

Pamiętajmy jednak, że skutkiem przekroczenia granicy swobody umów jest możliwe uznanie umowy za nieważną w całości lub w części, dlatego ważnym jest, aby dobrze zastanowić się czy nasza umowa np. nie przekracza prawa, bo będzie nam grozić podniesienie zarzutu nieważności umowy a w efekcie nie dojścia do jej wykonania.

Upraszczając, możemy przyjąć, że wszystko co nie jest prawem zakazane, jest dozwolone, ale pod pewnymi warunkami. W wielu przypadkach za ustawowe granice swobody umów możemy uznać przepisy prawa karnego, które zakazują pewnych zachowań ale istnieją też ustawy, które ograniczają swobodę umów poprzez wyrażony w nich zakaz zawierania umów ze względu na przedmiot umowy, np. zakaz zawierania umów dotyczących dóbr wyłączonych z obrotu takich jak: tkanki i narządy czy broń.

Jak wspomniałam na wstępie, swoboda umów ograniczona jest też przez zasady współżycia społecznego, które są pojęciem dość szerokim ale w skrócie odnoszą się do norm moralnych jakie powinniśmy przestrzegać. W odniesieniu do swobody umów, najważniejsze znaczenie mają te zasady współżycia społecznego, które służą szeroko rozumianej ochronie wolności. Oznacza to brak akceptacji dla umów, które ograniczają wolność poruszania się, przemieszczania, wolność sumienia czy religii.

Istotne jest też to, aby stosunek zobowiązaniowy zapewniał równomierny rozkład uprawnień i obowiązków stron umowy zobowiązaniowej.

Jednocześnie treść lub cel ułożonego przez strony stosunku prawnego nie może sprzeciwiać się właściwości (naturze) stosunku. Sprzeczne z istotą stosunku prawnego jest takie “zniekształcenie” umowy, które wykracza poza ramy tego stosunku, stworzonego przez ustawodawcę. Istotą podpisania umowy jest uzgodnienie woli stron. Zgoda stron jest oczywistym wymogiem tak przy zawarciu umowy, jak przy zmianach jej treści. Za sprzeczne z naturą stosunku należy więc uznać zawarcie w umowie klauzuli, która pozwoli tylko jednej ze stron zmieniać warunki umowy.

Nie zapominajmy również, że dla niektórych umów ustawodawca zastrzegł szczególną formę ich zawarcia. Takim przykładem jest umowa sprzedaży nieruchomości, która aby była ważna, musi być dokonana w formie aktu notarialnego.

 

Aneta Gośniowska

Kancelaria Radcy Prawnego

www: http://mgkancelaria.16mb.com

e-mail: a.gosniowska@przykladowyemail.pl

Reklama
Reklama
?