Reklama
Reklama

Porad prawnych udziela Renata Sołtysiak z kancelarii prawnej w Wołowie.

Każdy ze współspadkobierców ma prawo i obowiązek współdziałania w zarządzie rzeczą wspólną. Zarząd spadkiem sprawują współspadkobiercy, o ile nie zostaną w nim ograniczeni. Każdy ze spadkobierców jest zarówno uprawniony, jak i obowiązany do współdziałania w zarządzie majątkiem spadkowym. Czynności zarządu tradycyjnie dzieli się na czynności zwykłego zarządu oraz czynności przekraczające zwykły zarząd. Należy jednak podkreślić, że współspadkobiercy mogą uregulować sprawowanie zarządu spadkiem lub poszczególnymi przedmiotami wchodzącymi w skład spadku w drodze umowy, w razie zawarcia takiej umowy stosowanie przepisów kodeksu cywilnego o zarządzie zostanie wyłączone.

Do dokonywania czynności zwykłego zarządu potrzebna jest zgoda większości współwłaścicieli, przy czym większość współwłaścicieli oblicza się według wielkości udziałów w spadku.

Czynności przekraczające zakres zwykłego zarządu majątkiem spadkowym wymagają jednomyślnej zgody wszystkich spadkobierców. Spadkobiercy mogą więc wspólnie dokonywać czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu, na przykład zbyć rzecz wchodzącą w skład spadku, obciążyć nieruchomość hipoteką. W razie braku zgody spadkobiercy, których udziały wynoszą co najmniej połowę, mogą żądać rozstrzygnięcia przez sąd, który orzeknie, mając na względzie cel zamierzonej czynności oraz interesy wszystkich współspadkobierców.

Naruszenie zasad zarządu majątkiem wspólnym może mieć różne skutki prawne. Czynność prawna zobowiązująca wiąże tylko tych spadkobierców, którzy jej dokonali, czynność prawna rozporządzająca, mająca za przedmiot poszczególne składniki spadku, jest nieważna. W razie przeniesienia przez spadkobiercę prawa własności, współspadkobierca ma interes prawny w ustaleniu, że umowa o przeniesienie własności nie jest względem niego skuteczna w zakresie przysługujących mu praw we wspólności spadkowej

Spadkobiercy mają prawo do pożytków i innych przychodów, jakie przynosi spadek lub poszczególne jego składniki. Przy czym pożytki i inne przychody z rzeczy wspólnej (ze spadku) przypadają współspadkobiercom w stosunku do wielkości ich udziałów w spadku. W takim samym też stosunku współspadkobiercy ponoszą wydatki i ciężary związane z rzeczą wspólną (ze spadkiem).

Wierzytelność wchodząca w skład spadku może być dochodzona przez każdego ze współspadkobierców. Jak wskazał Sąd Najwyższy w orzeczeniu z 7 listopada 1967 r., I CZP 97/67 (OSNCP 1968, nr 8-9, poz. 145), ani przepisy dotyczące spadku, ani stosowane odpowiednio przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych nie pozbawiają spadkobiercy uprawnienia do dochodzenia od dłużnika udziału w wierzytelności przysługującej spadkobiercy z tytułu dziedziczenia, jeżeli przypadające od dłużnika świadczenie jest podzielne. Na podstawie przepisów o zobowiązaniach podzielnych spadkobierca – również przed działem spadku – może w zasadzie dochodzić przysługującego mu z tytułu dziedziczenia udziału w wierzytelności.

Renata Sołtysiak

Reklama
Reklama