Reklama
Reklama
Unieważnienie małżeństwa

Unieważnienie małżeństwa cywilnego to inaczej stwierdzenie przez sąd, że małżeństwo to nigdy nie zostało ważnie zawarte. Unieważnienie jest odmienną instytucją niż rozwód, gdyż powoduje, iż małżeństwo nigdy nie miało miejsca. Rozwód jest natomiast rozwiązaniem ważnego związku małżeńskiego, z przyczyn, które zaszły już po jego zawarciu.
Unieważnienie małżeństwa może być dokonane tylko przez sąd i tylko w oparciu o określone przyczyny. Małżeństwo może zostać unieważnione z powodu:
– braku wymaganego wieku małżonków, choroby psychicznej lub niedorozwoju umysłowego jednego z małżonków,
– pozostawanie w innym związku małżeńskim przez małżonka (bigamia),
– pokrewieństwo bądź powinowactwo pomiędzy małżonkami,
– stosunku przysposobienia pomiędzy małżonkami, np. nie można zawierać związku małżeńskiego z adoptowanym dzieckiem,
– wady oświadczenia o wstąpieniu w związek małżeński tzn. zostało ono złożone przez osobę, która znajdowała się w stanie wyłączającym świadome wyrażenie woli, bądź nastąpił błąd co do tożsamości drugiej osoby lub pod wpływem groźby drugiej strony lub osoby, z której wynika, że istniało niebezpieczeństwo osobiste,
– braku wymaganego w danych przypadkach zezwolenia sądu na złożenie oświadczenia o wstąpieniu w związek małżeński.
Związek małżeński może zawrzeć osoba, która ukończyła 18 lat, albo z ważnych powodów kobieta, która ukończyła 16 lat, której sąd opiekuńczy udzielił zgodę na zawarcie małżeństwa. Jeśli małżeństwo zostało zawarte przez mężczyznę, który nie miał ukończonych 18 lat, lub kobietę, która nie miała ukończonych lat 16 albo mając 16 lat, zawarła małżeństwo bez zgody sądu opiekuńczego, można żądać unieważnienia małżeństwa. Jeżeli jednak kobieta zaszła w ciążę, jej mąż nie może żądać unieważnienia. W przypadku gdy przed wytoczeniem powództwa pełnoletniość została osiągnięta, także nie można już żądać unieważnienia małżeństwa.
Jeśli dana osoba jest ubezwłasnowolniona całkowicie, wówczas można żądać unieważnienia małżeństwa, o ile ubezwłasnowolnienie nie zostało w czasie trwania małżeństwa uchylone. Także zmiana ubezwłasnowolnienia całkowitego na częściowe wyklucza możliwość wytoczenia powództwa o unieważnienie małżeństwa.
Przesłanką do unieważnienia małżeństwa jest również choroba psychiczna lub niedorozwój umysłowy. Późniejsze powstanie choroby psychicznej lub niedorozwoju nie umożliwia wytoczenia powództwa o unieważnienie małżeństwa.
Jeżeli małżeństwo zostało zawarte pomiędzy krewnymi w linii prostej (np. dzieci, rodzice) oraz rodzeństwem, wówczas każdy może żądać unieważnienia małżeństwa z powodu wystąpienia tej przesłanki.
W przypadku małżeństwa pomiędzy powinowatymi w linii prostej (np. synowa i teść) unieważnienia mogą żądać tylko małżonkowie.
Pozostawanie w stosunku przysposobienia także jest powodem do unieważnienia małżeństwa, jeśli jednak adopcja została rozwiązana, wówczas powództwo takie jest niemożliwe.
Unieważnienia małżeństwa można również żądać, jeśli małżonek zawierając małżeństwo, znajdował się w stanie wyłączającym świadome wyrażenie woli, działał pod wpływem błędu co do tożsamości współmałżonka lub znajdował się pod wpływem bezprawnej groźby. Unieważnienia z powyższych przyczyn może żądać wyłącznie małżonek, który złożył wadliwe oświadczenie.
Unieważnienia z powyższych przyczyn można żądać tylko w ciągu 6 miesięcy od ustania stanu wyłączającego swobodne wyrażenia woli, od wykrycia błędu lub ustania obawy wywołanej groźbą, jednak nie dłużej niż do 3 lat od zawarcia związku.

Renata Sołtysiak

Reklama
Reklama
?