Nie każda mama czwórki dzieci dostanie pełną kwotę emerytury matczynej

Nie każda osoba, która wychowała co najmniej czworo dzieci, otrzyma pełną kwotę rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego. Wysokość wsparcia z ZUS zależy m.in. od tego, czy ktoś dostaje już własną emeryturę lub rentę. W 2026 r. maksymalna kwota wypłaty wynosi 1 978,49 zł brutto miesięcznie.

Rodzicielskie świadczenie uzupełniające dostaje obecnie około 60 tys. osób w Polsce. Co ciekawe, przeciętna kwota wypłacanego świadczenia jest znacznie niższa od najniższej emerytury i wynosi nieco ponad 1 tys. zł miesięcznie. Dzieje się tak dlatego, że wiele osób otrzymuje z ZUS jedynie dopłatę do już pobieranej własnej emerytury lub renty.

W minionym 2025 roku „emerytury matczyne” były wypłacane dla 59 595 osób w całym kraju.

Na Dolnym Śląsku dostawało je 3 861 osób, w tym dwóch ojców.

Najwięcej emerytur Mama 4+ ZUS wypłaca w woj. śląskim 6801, wielkopolskim 5911 i małopolskim 5379.

Rodzicielskie świadczenie uzupełniające, potocznie nazywane „Mama 4+”, funkcjonuje od marca 2019 roku.

- Zostało wprowadzone z myślą o osobach, które poświęciły się wychowaniu co najmniej czworga dzieci i z tego powodu nie mogły podjąć pracy zarobkowej lub musiały z niej zrezygnować, przez co nie wypracowały prawa do własnej minimalnej emerytury – mówi podkreśla Iwona Kowalska-Matis, regionalna rzeczniczka prasowa ZUS na Dolnym Śląsku.

Według rzeczniczki, o emeryturę „matczyną „mogą ubiegać się przede wszystkim matki, które ukończyły 60 lat, urodziły i wychowały lub wychowały co najmniej czworo dzieci oraz nie posiadają dochodu zapewniającego niezbędne środki utrzymania,

- Z wnioskiem do nas mogą wystąpić także ojcowie po ukończeniu 65. roku życia, którzy wychowali co najmniej czworo dzieci, ale tylko w szczególnych sytuacjach, np. gdy matka dzieci zmarła, porzuciła rodzinę albo przez długi czas zaprzestała ich wychowywania – wyjaśnia Kowalska-Matis.

Wypłata przysługuje osobom mieszkającym w Polsce i posiadającym tzw. ośrodek interesów życiowych na terytorium kraju oraz spełniającym pozostałe warunki określone w ustawie. O jego przyznaniu każdorazowo decyduje ZUS po indywidualnej analizie sytuacji wnioskodawcy.

Ile wynosi emerytura Mama 4+ w 2026 roku?

Od 1 marca 2026 r. maksymalna wysokość rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego wynosi 1 978,49 zł brutto miesięcznie, czyli tyle, ile najniższa emerytura po tegorocznej waloryzacji.

Rzeczniczka wyjaśnia, że wysokość wypłat zależy od sytuacji osoby ubiegającej się o wsparcie. Jeżeli nie dostaje ona emerytury ani renty – otrzymuje świadczenie w pełnej wysokości najniższej emerytury, natomiast jeżeli ma własną emeryturę lub rentę niższą od najniższej emerytury – ZUS wypłaca jedynie wyrównanie do kwoty najniższej emerytury

- Inaczej jest, gdy własna emerytura jest równa lub wyższa od najniższej emerytury wtedy te dodatkowe pieniądze z rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego nie przysługują – wyjaśnia Iwona Kowalska-Matis.

Przykładowo, osoba, która dostaje emeryturę w wysokości 1 500 zł brutto otrzyma z ZUS wyrównanie w wysokości 478,49 zł brutto, tak aby łączna kwota wyniosła 1 978,49 zł brutto.

– Przypominam, że „Mama 4+” nie jest dodatkową emeryturą wypłacaną wszystkim rodzicom wielodzietnym. To świadczenie uzupełniające, którego zadaniem jest zagwarantowanie minimalnego poziomu zabezpieczenia osobom, które z powodu wychowywania licznej rodziny nie wypracowały prawa do odpowiednio wysokiej emerytury – wyjaśnia Iwona Kowalska-Matis.

Wnioski o rodzicielskie świadczenie uzupełniające można składać w każdej placówce ZUS. Do wniosku należy dołączyć dokumenty potwierdzające spełnienie warunków wymaganych do przyznania świadczenia. Szczegółowe informacje oraz formularze są dostępne na stronie internetowej ZUS.

Kilka przykładów:

Pełna wypłata

Pani Teresa z Legnicy przez ponad 30 lat zajmowała się wychowaniem sześciorga dzieci. Zrezygnowała z pracy zawodowej, dlatego po osiągnięciu wieku emerytalnego nie miała prawa do własnej emerytury. Dzięki rodzicielskiemu świadczeniu uzupełniającemu otrzymuje dziś środki zapewniające minimalne zabezpieczenie finansowe.

Tylko wyrównanie do najniższej emerytury

Pani Maria wychowała czworo dzieci i pobiera emeryturę w wysokości 1 650 zł brutto. Ponieważ jej świadczenie jest niższe od najniższej emerytury, ZUS wypłaca jej rodzicielskie świadczenie uzupełniające jako dopłatę. W 2026 r. otrzymuje wyrównanie do kwoty 1 978,49 zł brutto, a więc dopłatę w wysokości 328,49 zł brutto. ZUS nie wypłaca drugiej emerytury, lecz uzupełnia już pobierane świadczenie.

Pieniądze z Mama 4+ nie przysługują

Pani Krystyna wychowała czworo dzieci i pobiera emeryturę w wysokości 2 350 zł brutto. Mimo że spełnia warunek dotyczący liczby wychowanych dzieci, nie otrzyma świadczenia „Mama 4+”, ponieważ jej emerytura jest wyższa od najniższej emerytury. Program nie przysługuje wszystkim rodzicom wielodzietnym – jest skierowany do osób, które nie mają zapewnionych niezbędnych środków do życia.

Także ojciec może otrzymać świadczenie

Pan Jan samotnie wychował czworo dzieci po śmierci żony. Po ukończeniu 65 lat złożył wniosek o rodzicielskie świadczenie uzupełniające. Ustawa przewiduje możliwość przyznania świadczenia ojcu, ale tylko w szczególnych przypadkach, m.in. po śmierci matki dzieci, ich porzuceniu lub długotrwałym zaprzestaniu wychowywania dzieci przez matkę.

Warto wiedzieć

• świadczenie obowiązuje od 2019 r.,

• maksymalna kwota w 2026 r. wynosi 1 978,49 zł brutto,

• ZUS może wypłacić pełną kwotę lub jedynie wyrównanie,

  Reklama

• wniosek można złożyć w każdej placówce ZUS.