PKS+ i pieniądze – czy wreszcie połączą nasze gminy?

Czy powiat wołowski wreszcie doczeka się regularnych połączeń autobusowych między wsiami i gminami? O potrzebie takiej komunikacji mówi się od lat – już w 2024 roku pisał o niej obecny radny powiatu Bohdan Stawiski. Dziś, przy zapowiadanych zmianach w ustawie o transporcie zbiorowym i większym wsparciu finansowym z budżetu państwa, temat wraca z nową siłą i realnymi szansami na realizację.

Mieszkańcy od lat zwracają uwagę na brak połączeń autobusowych między wsiami, a także między gminami w naszym powiecie. To utrudnia dojazd do pracy, szkół czy urzędów. Kilka miesięcy temu gmina Brzeg Dolny, wychodząc naprzeciw tym oczekiwaniom, uruchomiła testowe gminne autobusy. Mieszkańcy chwalili inicjatywę. Jednak zapowiadane połączenia pomiędzy gminami nie doszły do skutku. Te nie dogadały się – powód jest jeden: brakuje pieniędzy.

O potrzebie takich połączeń już w 2024 roku pisał obecny radny powiatu Bohdan Stawiski. Wskazywał, że powiat wołowski potrzebuje bezpłatnej komunikacji autobusowej łączącej wszystkie trzy gminy – wraz z wioskami – z dworcami kolejowymi w Wołowie oraz Brzegu Dolnym. "Nasi mieszkańcy nie mogą martwić się o dojazd do pracy, lekarza, apteki, restauracji, zajęcia pozalekcyjne czy na zakupy. Wykluczenie komunikacyjne nie może spowolnić naszego rozwoju" – podkreślał wówczas Stawiski.

Nowe realia – większe szanse na realizację?

Czy dziś, w nowych realiach prawnych, jego koncepcja ma większe szanse na realizację niż dotąd, gdy wszystko zależało głównie od pieniędzy gmin i powiatu? Taki jest cel zapowiadanych przez rząd  zmian w ustawie o transporcie zbiorowym.

Nowe przepisy i większe kompetencje marszałków

Projekt przygotowany przez Ministerstwo Infrastruktury przewiduje modyfikację Funduszu Rozwoju Przewozów Autobusowych (tzw. "PKS+"), a także przekazanie większych kompetencji marszałkom województw. To oni mają koordynować i integrować transport, w tym rozdzielać środki na dopłaty do przewozów.

Ustawa ma zagwarantować:połączenia między miastami wojewódzkimi a siedzibami powiatów, połączenia między gminami i powiatami.

Rząd planuje także zwiększenie budżetu dopłat do miliarda złotych oraz promowanie wieloletnich umów z przewoźnikami, co – zdaniem ekspertów – może wreszcie ustabilizować rynek i ułatwić planowanie siatki połączeń.

Kontrowersje i wyzwania

Zmiany budzą jednak kontrowersje. Gminy, które nie przekażą wymaganych danych o lokalnych przewozach, będą mogły być ukarane grzywną – 1000 zł za brak danych i 2000 zł za brak reakcji na wezwanie. Samorządy już krytykują ten zapis, wskazując, że weryfikacja danych powinna przebiegać stopniowo, przy wsparciu starostów i marszałków, a nie pod presją kar finansowych.

Projekt wprowadza także wymóg, aby autobusy korzystające z dopłat nie były starsze niż 20 lat (a w przyszłości – 15 lat), co oznacza dla wielu przewoźników konieczność wymiany taboru.

Szansa na rozwiązanie lokalnego problemu?

Jeśli rządowy projekt zostanie przyjęty, lokalne samorządy – w tym gminy naszego powiatu – mogą liczyć na większe wsparcie finansowe. Jednak nawet wtedy kluczowe pozostaje pytanie: czy znajdą się przewoźnicy i czy uda się wreszcie połączyć nasze wsie i gminy regularnymi liniami autobusowymi?