Gminy czekają na deklaracje - czym palisz? Grożą karami

W Wołowie i w Brzegu Dolnym zamontowano czujniki sprawdzające jakość powietrza. Dzięki nim mieszkańcy mogą dowiadywać się w czasie rzeczywistym czy powietrze w ich otoczeniu jest zanieczyszczone. Tymczasem Unia nałożyła na gminy "spisanie mieszkańców", czym palą i ogrzewają swoje domy. Co się stanie jeśli tego nie zrobimy?

W Wołowie zamontowano czujniki w trzech lokalizacjach:

- przy ul. Trzebnickiej 14 (Szkoła Podstawowa nr 1),

- przy Komuny Paryskiej 18 (Szkoła Podstawowa nr 2, kiedyś Gimnazjum nr 3)

- i na budynku Ratusza (Rynek 34).

W Brzegu Dolnym znajduje się tylko jeden czujnik, który umieszczono w Rynku 18, gdzie znajduje się Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej.

Gdzie sprawdzać jakość powietrza?

Wszystkie czujniki z powiatu wołowskiego dostępne są na stronie internetowej Kuriera Gmin: kuriergmin.pl/wolow/sprawdz-czym-oddychasz/

Urządzenia zamontowała firma Syngeos. Odczyty można sprawdzać też na jej stronie internetowej: https://panel.syngeos.pl/sensor/pm10

Pokazują bieżącą jakość powietrza w podanych wyżej lokalizacjach oraz w wielu innych miejscach na terenie Polski i nie tylko.

Dodatkowo użytkownicy smartfonów posiadających dostęp do sklepu Google lub App Store mogą pobrać aplikację "Syngeos - Nasze Powietrze" i tam obserwować odczyty z wybranych czujników.

Pomiary i zdrowie

Czujniki wskazują poziom wybranych parametrów, odpowiadających za powstawanie smogu. Oprócz szczegółowych danych liczbowych i procentowych, pomiary przekazywane są też w formie wizualnej, np. ciemna zieleń oznacza bardzo dobrą jakość powietrza, a mocna czerwień przekroczenie dopuszczalnych norm jakości.

Smog, czyli głównie dym i spaliny, to groźne zjawisko dla naszego zdrowia. Oddychanie zanieczyszczonym powietrzem może przyczynić się do rozwoju wielu chorób w tym m.in. alergii, astmy czy raka. Życie w obszarze zanieczyszczonym smogiem, może przyczynić się też np. do chorób płuc, układu krwionośnego, serca czy nawet do zmniejszenia masy urodzeniowej noworodka.

Przyczyny powstawania smogu

Większość zanieczyszczeń powietrza pochodzi z różnego rodzaju procesów spalania. Największymi źródłami są instalacje grzewcze, ogrzewające domy jednorodzinne i wielorodzinne kamienice. Do tej pory w wielu domostwach wciąż używa się tzw. kopciuchów, czyli kotłów o bardzo niskiej klasie. Niestety, mimo licznych akcji ekologicznych nadal dużo osób używa do ogrzewania kiepskiej jakości paliwa, lub spala odpady komunalne w prywatnych piecach. 

Inne źródła powstawania zanieczyszczeń powietrza to m.in. transport drogowy, procesy spalania w przemyśle i procesy spalania w sektorze energii. 

Jeśli chcemy przyczynić się do zmniejszenia smogu, oprócz wymiany źródła ciepła na kotły wyższej klasy, możemy np. zrezygnować z podróży samochodem.

Obowiązek zgłoszenia

1 lipca 2021 roku w całym kraju rozpoczął się proces składania deklaracji do Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków (CEEB), który ma na celu zebranie wszystkich danych dotyczących źródeł ciepła i spalania paliw w budynkach mieszkalnych i niemieszkalnych. Gminy stale przypominają o złożeniu obowiązkowej deklaracji. Termin upływa w tegoroczne wakacje.

Każdy budynek, który posiada źródło ciepła lub spalania paliw do 1 MW, należy zgłosić. Deklarację można złożyć samodzielnie, bez wychodzenia z domu - aby to zrobić należy posiadać profil zaufany albo podpis elektroniczny. Złożyć dokument można za pośrednictwem strony www.zone.gunb.gov.pl. Osoby nie mające dostępu do Internetu, mogą deklarację składać w urzędzie właściwym dla umiejscowienia budynku.

Co się stanie jeśli tego nie zrobimy? - Jest to obowiązkowe - informują urzędnicy z wydziału ochrony środowiska w Wołowie. - Jest to wymóg unijny, a za jego niedopełnienie grożą kary do 500 zł.  

Czujniki kontrolują poziomy:

• pyłu zawieszonego pm2,5 oraz pm10 – pył o wielkości odpowiednio 2,5 oraz 10 mikrometra. Te maleńkie cząsteczki z łatwością przedostają się do ludzkiego organizmu i powodują problemy z prawidłowym funkcjonowaniem układu oddechowego – kaszel, czy też nasilenie się objawów astmy. Na podwyższenie poziomów pm2,5 oraz pm10 ma wpływ ruch uliczny – duża ilość pojazdów oraz dym powstały przy spalaniu paliw stałych;

• dwutlenek azotu – kolejny składnik, który powoduje podrażnienia oczu oraz układu oddechowego. Wysoki poziom dwutlenku azotu sprawia, że miejski smog przybiera lekko brązową barwę;

• dwutlenek siarki – toksyczny gaz, pochodzący przede wszystkim z przydomowych systemów grzewczych opalanych węglem, wydzielający charakterystyczny, drażliwy zapach. Już krótka ekspozycja na dwutlenek siarki powoduje podrażnienia nosa i gardła;

• tlenek węgla – podobnie jak dwutlenek siarki jest efektem spalania węgla oraz przemyśle, w których niezbędne są procesy wysokotemperaturowe. Zbyt wysokie stężenie tlenku węgla powoduje szybką reakcję organizmu ludzkiego – śpiączkę, a w przypadkach ekstremalnych – śmierć. Tlenek węgla nazywany jest potocznie czadem;

• benzen – ostatni na liście trucicieli pochodzących z przydomowych kominków, jego podwyższony poziom jest powodem senności i bólu głowy. W wyższym stężeniu utrudnia prawidłową pracę układu oddechowe, co w konsekwencji przyczynia się do zgonu.

(źródło: syngeos.pl)