Nowa straż, stare uniki? Odpowiedzi urzędu budzą kolejne pytania, bo Policja odpowiedziała, a Wójt Wińska już nie

Zapowiedź utworzenia Straży Gminnej w Wińsku wywołała falę komentarzy i dyskusji wśród mieszkańców. Aby rozwiać pojawiające się wątpliwości, skierowaliśmy do wójt Jolanty Krysowatej-Zielnicy osiem szczegółowych pytań dotyczących funkcjonowania nowej jednostki. Odpowiedzi okazały się jednak wyjątkowo lakoniczne. W wielu przypadkach urząd ograniczył się do słów „0”, „nie”, „nie dotyczy” lub odesłał do przepisów ustawy. Więcej konkretnych informacji przekazała nam Komenda Wojewódzka Policji we Wrocławiu niż urząd planujący powołanie straży.

Po informacji o planowanym utworzeniu Straży Gminnej w Wińsku skierowaliśmy do wójt Jolanty Krysowatej-Zielnicy osiem szczegółowych pytań. Dotyczyły one kosztów funkcjonowania nowej jednostki, liczby strażników, planowanego naboru, analiz poprzedzających decyzję o jej utworzeniu, organizacji straży oraz zapisów projektu uchwały.

Odpowiedzi, które otrzymaliśmy, trudno uznać za wyjaśniające. W wielu przypadkach ograniczały się do pojedynczych słów: „0”, „nie”, „nie dotyczy”, „zgodne z ustawą” lub „nie podlega przepisom przywołanym przez pytającego”. W praktyce mieszkańcy nie dowiedzieli się niemal nic o tym, jak ma funkcjonować nowa jednostka.

Na pytanie, jakie zadania będzie wykonywać Straż Gminna w Wińsku, wójt odpowiedziała jedynie: „Zgodne z ustawą z dnia 29 sierpnia 1997 r. o strażach gminnych”.

Taka odpowiedź nie wyjaśnia jednak, jakie zadania straż będzie realizowała właśnie w Wińsku i które z nich mają być priorytetowe. Ustawa określa ogólne kompetencje wszystkich straży gminnych w Polsce, ale nie odpowiada na pytanie o lokalne potrzeby i cele utworzenia tej jednostki.

Zapytaliśmy również, jakie analizy, dane lub dokumenty były podstawą decyzji o powołaniu Straży Gminnej. Odpowiedź ponownie sprowadziła się do wskazania ustawy o strażach gminnych.

Problem polega na tym, że ustawa reguluje zasady funkcjonowania straży, ale nie zawiera analiz dotyczących gminy Wińsko. Odpowiedź nie wskazuje więc, czy przed podjęciem decyzji wykonano jakiekolwiek analizy bezpieczeństwa, opracowania lub dokumenty uzasadniające utworzenie nowej formacji.

Na pytanie o liczbę strażników planowanych w pierwszym etapie funkcjonowania straży odpowiedź brzmiała: „0”.

Na pytanie o planowany nabór usłyszeliśmy: „Nie dotyczy”.

Na pytanie o środki zabezpieczone w budżecie gminy na utworzenie i funkcjonowanie straży w 2026 roku odpowiedź również brzmiała: „0”.

Wójt poinformowała ponadto, że straż nie będzie posiadała własnej siedziby ani pojazdu służbowego.

Zapytaliśmy także o zapis projektu uchwały dotyczący wpływów z mandatów oraz liczby etatów straży i poprosiliśmy o wyjaśnienie jego znaczenia. W odpowiedzi urząd stwierdził jedynie, że pytanie „nie podlega przepisom przywołanym przez pytającego”, nie odnosząc się do samej treści projektu uchwały.

Szczególnie wymowne jest to, że odpowiedzi na część naszych pytań uzyskaliśmy od Komendy Wojewódzkiej Policji we Wrocławiu. Policja potrafiła odnieść się do kwestii związanych z funkcjonowaniem straży gminnych i obowiązującymi procedurami. Tymczasem urząd, który zamierza powołać Straż Gminną w Wińsku, w większości przypadków ograniczył się do odpowiedzi „0”, „nie”, „nie dotyczy” lub odesłał do przepisów ustawy, nie wyjaśniając własnych planów.

Warto przypomnieć, że początkowo urząd odmówił udzielenia informacji. Dopiero gdy zwróciliśmy się o wydanie decyzji administracyjnej, co otwierałoby drogę do zaskarżenia sprawy do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, odpowiedzi zostały przesłane. Trudno jednak uznać je za realizację prawa obywateli do informacji publicznej.

Powołanie Straży Gminnej oznacza utworzenie nowej jednostki organizacyjnej gminy i w przyszłości będzie wiązało się z wydatkowaniem środków publicznych. Mieszkańcy mają prawo wiedzieć, dlaczego zapadła taka decyzja, jakie cele ma realizować nowa formacja, jakie będą koszty jej funkcjonowania oraz w jaki sposób zostanie zorganizowana.

Ocenę, czy udzielone przez urząd odpowiedzi spełniają standard rzetelnej informacji publicznej, pozostawiamy naszym Czytelnikom.